Định nghĩa của "thầy tốt" sẽ thay đổi theo tình huống. Tui thấy có 2 trường hợp: khi cho seminar và khi đứng lớp ở CLB mình.

Khi đi seminar, thầy giỏi thì

1- không cần nói nhiều, chỉ làm động tác khg mà học trò hiểu
2- tập với nhiều người để họ cảm nhận
3- Chấp nhận có 1 số người khg làm được gì người thầy muốn
4- Hòa hợp với võ sinh


lại, Aikido-ka ở nước ngoài thường tham dự các seminar ở mọi nơi, và gặp nhiều thầy khác nhau. Loại người đầu, thì có sẵn nguồn tri thức, và nghĩ “tôi hiểu cái này”, mà không bao giờ nghiềm ngẫm sâu hơn. Loại người thứ hai biết nhiều kỹ thuật về mặt hình thức và hài lòng với nó. Cả hai lối suy nghĩ đều có những vấn đề khác nhau, tuy nhiên, cả hai lối suy nghĩ đều cần phải xem xét lại. Nghĩa là, khi chúng ta bắt đầu luyện tập, chúng ta phải cố tìm lấy một người thầy tốt. Và những ai đã bắt đầu rồi, họ nên học từ càng nhiều thầy càng tốt, và cố gắng luyện tập với càng nhiều người càng tốt.
Tui đồng ý phân nửa những gì thầy Endo nói. Ở ngoại quốc aikidoka có cơ hội để đi seminar khá nhiều. Nhưng có 1 vài người có thái độ khg thích ứng lắm.

Ví dụ: Tui thấy khá nhiều người đi seminar nhưng khg làm những gì người hướng dẫn chỉ, mà chỉ làm những gì họ biết. Lý do tại sao họ làm vậy:

1- chưa đủ khả năng để hiểu những gì HLV chỉ
2- 1 số người coi seminar như là 1 nơi hội họp để làm quen (social event). Họ tới để làm quen, và "khoe" hơn là để học hỏi thêm
3- Sợ "quê" nếu khg làm đúng


Và những ai tập Aikido trên 15 năm, nên cố tìm lấy một người thầy tốt dựa trên kinh nghiệm và đánh giá của mình. Thầy không nhất thiết phải chỉ bạn mọi thứ từ A đến Z. Tuy nhiên, việc luyện tập thật sự sẽ bắt đầu khi bạn chọn được thầy cho chính bản thân mình, và bắt đầu nghiêm túc suy ngẫm về mọi bước đi của thầy, mọi lời giải thích, ..
Câu này tui cũng chỉ đồng ý 1 phần. Giai đoạn này là giai đoạn "RI" (trong 3 giai đoạn SHU-HA-RI). Học trò có căn bản vững rồi và học hỏi thêm từ 1 người có kinh nghiệm và tự đi lấy. Người thầy tốt sẽ chấp nhận chuyện đó và cho võ sinh mình theo ý họ, khg bắt buộc hay cầm võ sinh mình bị gò bó trong cái "khung" đã được chỉ dạy!

Người học trò, tới lúc này khi ra đường riêng nhưng cũng nên "uống nước nhớ nguồn" chút xíu, khg nên bỏ thầy nay theo thầy khác nếu khg có lý do chính đáng.

Tại sao tui phục thầy Yamada là thầy cởi mở và cho phép võ sinh mình đi seminar của 1 số shihan khác. Ngoài ra, khi thi thầy cũng chấp nhận 1 số cách đánh "khg từ thầy ra". Việc này tui khg thấy nhiều. Như tui đã nói trong 1 bài seminar với thầy Endo, thầy khg hiểu tại sao các võ sinh tới trễ khg theo "luật" của đạo đường thầy ...

Nói riết bây giờ tui khg nhiểu mình đang nói gì nữa???