Những khác biệt giữa HKD và các môn võ khác
Có khá nhiều điểm khác biệt.
Điểm đầu tiên là cách dạy. HKD là 1 hệ thống giáo dục mà võ thuật là 1 dụng cụ để dạy.
Sau tới phần kỹ thuật. Trong HKD, có nguyên lý và đặc tính. Những đặc tính trong lĩnh vực " bẩm sinh ", còn những nguyên lý trong trình độ hiểu biết / kinh nghiệm. Phản xạ là 1 đặc tính, có thì tốt, khg có cũng khg sao, trong khi cái tư thế, bộ pháp, thân pháp là nguyên lý.
Cách nhìn, khoảng cách (ma ai), hiệu quả tối đa với ít lực là nguyên lý. Kỹ thuật HKD sẽ hoàn hảo khì áp dụng được tất cả những nguyên lý đó cùng 1 lúc.
Cái điểm khác biệt chính giữa HKD và mấy võ phái khác và những nguyên lý là những yếu tố quan trọng trong1 đòn và khg thể nào thay thế những nuyên lý đó bằng đặc tính. Không thể nào thay thế bất cứ 1 kỹ thuật nào đó bằng sức mạnh cơ bắp hay sự mau lẹ của con người.
Về khía cạnh tâm thần, thầy Nishio đã nói HKD là võ thuật của sự " tha thứ " (yurusu Budo). Đừng quên cái khái niệm tôn trọng nhau, nhất là tôn trọng địch thủ. Võ thuật từ trước tới giờ được dùng để bảo vệ, nhưng phòng thân mà giữ địcu thủ khỏi bị sát thương chỉ có HKD mới có.
Jo và Bokken có phải là 1 bộ phận đòn thể của HKD ?
Theo thầy nghĩ thì khg! về phương diện chính thức, ở Hombu, khg có 1 lớp vũ khí (bokken hay Jo) nào hết ! Có vài cái bokken để tập suburi, nhưng khg nên tập nhiều quá, nhất là lối tập 2 người. (Xin mấy bạn hã đọc bài về thầy Chiba - phần nói về thầy Saito- sẽ thấy sự khác biệt và hiểu tại sao vũ khí khg được dạy tại Hombu.)
Về phương diện cá nhân, thầy lúc nào cũng thích Kiếm thuật. Cách vô đòn trực tiếp, khg có vòng tròn như trong HKD. Thầy có duyên số được thầy Inaba dạy.
Thầy khg nghỉ là phải nhất thiết học vũ khí để học HKD. Nhưng vũ khí giúp võ sinh biết canh khoảng cách trong đòn HKD. Những môn võ đấm đá khác cũng có thể giúp võ sinh HKD trong việc canh khoảng cách. Vũ khí là dụng cụ học HKD chứ khg phải là thực chất của aikido.
Khi thầy cho seminar dài (1 tuần), lúc nào thầy cũng dạy Ken tại nhiểu người muốn biết chứ khg phải là chủ yếu.
Ý nghĩ của thầy về sự tiến hoá của HKD
Theo thầy, 1 môn võ mà khg tiến hoá sẽ là 1 môn võ chết. Trong HKD, những đòn căn bản được coi như 1 bài quyền. Những bài căn bản đó là những điều cần thiết mà ai cũng phải học và biết. Xong tới phần áp dụng những cái căn bản đó.
Chính lúc này là lúc phải đ ixa hơn những gì mình đã học. Lúc này là lúc phải sáng tạo, phải phát minh, phải có cái nhìn mới của những đòn căn bàn mình đã học : sự tiến hoá là ở chỗ này.
Ai mà nghĩ là sư phụ mình là người giỏi nhất, xong tới mình và học trò mình sẽ thua mình 1 bực, nếu nghĩ như vậy thì vài lớp / thế hệ sau, môn võ đó sẽ ra gì ?
Cái quan trọng là phải tuyệt đối nghiêm khắc với những căn bản và nguyene lý của HKD, nhưng tất cả mọi chuyện đều tiến hoá ! đó là 1 quá trình thiên nhiên và HKD sẽ khg ngoại lệ.
Cái tìm hiểu nguyên lý của HKD, cái thanh lịch trong đòn thế, cái tâm của sẽ bất dịch.
HKD là cuộc sống của thầy. Càng ngày thầy càng thích và càng thấy hứng thú khi tập. Nhưng với thời gian, thầy thấy sức nặng của tuổi tác và cơ thể khg còn được như xưa. Cách tập của thầy bây giờ là chú trọng tới kỹ thuật và nguyên lý và càng ngày thầy càng thấy và tin vào hiệu quả của HKD.
Cái lỗi lầm mà ai cũng làm là khg chấp nhận mình gì đi, và lúc nào cũng nghĩ tới cách tập hùng mạnh của lứa tuổi thanh niên. Với 1 kỹ thuật chính xác, người võ sinh khg mất phần lanh lẹ. Mình phải tinh luyện, phải học từ kinh nghiệm, lúc nào ra đòn, làm sao dùng ít sức ... Những thứ đó cũng lợi hại khg thua gì lúc còn trẻ.
Về nghi lễ trong HKD
1 chuyện thầy hay thấy trong nghi lễ HKD là cách chào seiza. Người Hồi giáo chỉ chào như vậy trước Allah và cách chào của HKD khg khác gì lắm cách chào của họ. Chính vì vậy rất nhiều Aikidoka hồi giáo khg chào.
Mấy lần thầy đã cho seminar bên Algerie và thầy là người duy nhất chào sư tổ. Những tình thế như vậy khá khó sử, nhưng cái lễ nghi khó khá tế nhị và rất khó giải thích. Ngay tại Pháp, những học trò hồi giáo của thầy cũng khg chào. Họ khg biết cái chào đó là để cám ơn tất cả những người đã chuyển môn võ này lại cho người đang tập, từ sư tổ, thầy, HLV cho tới bạn tập.
Thầy khg dám nghĩ tới những chuyện như vậy nếu mấy người đó sang Nhật học. Ở võ đường nhỏ thì còn may ra nói chuyện và giaỉ thích được, chứ nếu lấy ví dụ tới tổng đàn của Karate Kyukushin mà làm như vậy là ăn đòn và bị tống cổ ra ngoài ngay.
Ngược lại, thầy cũng đã thấy nhiều người làm " quá lố ". Có 1 ít võ sinh tây Âu chào theo nghi lễ Shinto mà ngay Hombu cũng khg áp dụng ...
Đối với thầy, Thầy khg tập khí công hay TCQ. Đối với thầy Khí chỉ là nguồn sinh lực, là sức sống trong cơ thể con người. Khí mà bị bế tắc thì bị bệnh và những động tác trong HKD tuy khác với động tác khí công hay TCQ nhưng cũng đem lại cùng kết quả.
còn tiếp ...


Trả lời kèm Trích dẫn