Có rất nhiều tài liệu nói về Ma-ai trong Aikido, nhưng hầu hết tác giả viết ra với những ý tưởng "cao siêu" nên chúng ta rất khó lòng để hiểu được Ma-ai là gì.
Tôi viết theo sự suy nghỉ thô sơ đơn giản, nó có thể dể hiểu hơn nhưng chắc không diển tả được cái đạo của Ma-ai như các thầy cao cấp viết ra, mong các anh chị em thông cảm, và góp ý kiến vào.
Ma-ai là khoảng cách thích hợp (optimum distance) giửa đối thủ và mình. Sau đây là một số ví dụ thế nào là khỏang cách thích hợp:
1- Nage muốn đẩy cho chiếc xe hơi (push the car), nếu Nage đứng quá gần với chiếc xe, lực đẩy sẻ yếu, nếu đứng hơi xa, khi xe chạy, Nage sẻ bị té. Vậy ma-ai của Nage trong trường hợp nầy thì không quá gần và không quá xa.
2- Uke muốn dùng chân đá vào Nage, vậy Ma-ai của Uke khoảng chừng 1 mét. Khi Uke có được cơ hội cách Nage khoảng 1 mét, Uke sẻ tung ra đòn đá. Nage có thể chọn 2 cách di chuyển, cách thứ nhất là lùi xa ra, như vậy làm cho cái Ma-ai của Uke sai đi nhưng Nage cũng không thể làm gì Uke được. Cách thứ hai là tiến gần vào, khi gần Uke, đòn đá sẻ trơ nên vô hiệu và đòn tay của Nage có thể dùng được vì khoảng cách bây giờ là nửa mét, đó là khoảng cách thích hợp cho đòn tay của Nage (trong khi Uke đang bận đá, nên không thể lơị dụng cái khoảng cách gần đế đánh bằng tay).
Mổi góc độ giửa Uke và Nage, cùng với mổi cách dùng tay chân, đòn thế sẻ có một vị trí ma-ai khác nhau. Có sự hiểu biết về ma-ai mình có thể vô hiệu hóa đòn thế của địch thủ một cách dể dàng.
Trong trường hợp Uke đánh đòn Kote-gaeshi. Uke muốn đánh ngả Nage, thì lúc dứt điểm cần phải đứng khá xa Nage. Nage muốn vô hiệu hóa đòn nầy, chỉ việc tìm cách di chuyển đến gần Uke rồi chọn một đòn thế nào đó như kokyu nage với cánh tay còn lại thích hợp với ma-ai mới có(trong khi Uke đang bận rộn cả hai tay cho đòn kote-gaeshi trước).
Nói tóm lại, các anh chị em cần phải nghiên cứu và đo lường khoảng cách hiệu qủa của từng chiêu thức (quá xa và quá gần đều vô dụng). Sau đó, tùy theo khoảng cách mình tạo ra được để chọn lựa đòn thế có hiệu quả nhất. Khi phản công, cũng dùng phương thức tương tự để vô hiệu hóa đòn thế từ Uke.
Những ngươì có trình độ cao (bất kỳ môn võ gì), họ có thể đoán ra đòn thế của Uke, họ sẻ biết nên di chuyển đến đâu để vô hiệu đòn tấn công và dể tạo cơ hội cho mình phản đòn lợi nhất.
